Vaticaanstad is het kleinste land ter wereld en de Paus is het staatshoofd. Het wordt vertegenwoordigd door de Heilige Stoel (de paus en staatssecretaris) en huisvest de hoofdzetel van de Rooms-Katholieke Kerk. Vaticaanstad heeft een eigen bestuursdienst, maar deze staat los van de Romeinse Curie, die verantwoordelijk is voor het bestuur van de Rooms-Katholieke Kerk. Dus als ik het goed begrijp is de Paus vorst van Vaticaanstad en het hoofd van de Rooms-Katholieke kerk, maar deze staan los van elkaar.
De grens tussen Italië en Vaticaanstad is in Rome duidelijk te zien. Er loopt namelijk een muur rond Vaticaanstad. Deze muur is gebouwd om de paus te beschermen tegen aanvallen van buitenaf. Toch heeft Vaticaanstad de hoogste misdaadcijfers ter wereld in verhouding met het aantal inwoners. Meestal gaat het om kleinere misdaden, vooral berovingen van toeristen op het Sint-Pietersplein
Sint-Pietersbasiliek
De kerk werd tussen 1506 en 1626 gebouwd in late-renaissance- en barokarchitectuur op de plaats van het vroegere Circus van Nero, waar volgens de overlevering de apostel en eerste paus, Petrus, werd gekruisigd en begraven.
Op de plek van de Sint-Pieter stond al een kerk uit de 4e eeuw, maar die was in de 15e eeuw in zo’n slechte staat dat Paus Nicolaas V hem liet opknappen. Dit mislukte echter en in 1506 werd de oude basiliek afgebroken en werd er een nieuwe kerk ontworpen voor Paus Julius II.
——
Even tussendoor iets wat ik mij afvroeg. Wat is een basiliek en waarom is de Sint-Pieter geen kathedraal?
Een basiliek is een kerk met een bepaalde bouwvorm uit de klassieke oudheid: een meerschepig gebouw, vaak met een hogere middenpartij met grote ramen. Oorspronkelijk was een basilica geen kerk, de bouwvorm werd later voor kerken gebruikt.
Op mijn vraag waarom de Sint-Pieter geen kathedraal is heb ik niet echt een antwoord kunnen vinden. In een kathedraal zetelt een bisschop en ondanks dat de Paus bisschop is van Rome is hij dat niet van Vaticaanstad. Dus dat zal de reden wel zijn.
——
De bouw van de Sint-Pieter werd meerdere malen onderbroken en delen werden afgebroken en opnieuw opgebouwd of herontworpen omdat architecten stierven of er een nieuwe paus kwam die het anders wilde. Uiteindelijk maakte Michelangelo een ontwerp waarbij hij de oorspronkelijke bouwtekeningen gebruikte en bouwde de kerk in de vorm van een Grieks kruis. Het schip werd in 1615 uitgebreid omdat de kerk groter moest worden dan oorspronkelijk gepland. Na deze verlenging was het schip veertig meter lang. Veel van de interne decoraties, waaronder het reusachtige baldakijn onder de koepel, zijn gemaakt door de Italiaan Bernini. De basiliek werd op 18 november 1626 ingewijd. Merkwaardig is dat de kerk verkeerd om staat. De ingang is in het oosten en het altaar staat in het westen.
Ik vind de Sint-Pieter aan de buitenkant enorm imposant (al vind ik ook dit iets weghebben van een bruidstaart). Hij is echt enorm. Dat komt ook door de zuilengalerijen die het plein voor de kerk omringen en de grote koepel. De binnenkant vind ik nog indrukwekkender met al het goud, marmer, mozaïeken en overdaad aan engeltjes. Ik weet niet of ik het mooi vind, maar ik vind het zeker indrukwekkend. Ik vind het een beetje te veel van alles, of zoals ze in het Engels zo mooi zeggen “over the top”, maar dat vind ik ook wel logisch aangezien het de zeten van de Paus is.
Hoogtepunt vond ik de Pietà van Michelangelo. In het echt is het wel veel mooier dan foto’s kunnen weergeven. Dus hiervoor zou je eigenlijk echt naar Rome moeten.
Vaticaanse musea
De Vaticaanse musea omvatten een serie musea waar de kunstschatten van het Vaticaan te zien zijn. De musea zijn door de eeuwen heen gebouwd door Pausen om hun verzamelingen van objecten die ze kochten, lieten maken of veroverden tentoon te stellen. Behalve religieuze voorwerpen is er ook veel Renaissancekunst te zien.
De Sixtijnse kapel is natuurlijk het beroemdst en terecht, maar ik vond de kaartengalerij ook erg mooi. Op de wanden staan allemaal kaarten van Italië en regio’s in Italië en het plafond is beschilderd met onder meer landschappen. Helaas vond ik het erg lastig om goede foto’s of filmpjes te vinden.
De Stanza della Segnatura, beschilderd door Rafaël in opdracht van Paus Julius II vond ik ook erg mooi. En ik zag weer een werk dat langs is gekomen tijdens de colleges kunstgeschiedenis, namelijk De Atheense school.
In de Vaticaanse musea is ook een koetspaviljoen waar verschillende voertuigen gebruikt door pausen, van koetsen tot de moderne pausmobiel. De Paus gaat trouwens met de tijd mee want tegenwoordig is de pausmobiel elektrisch.
De Sixtijnse kapel
Deze wereldberoemde en zeer indrukwekkende kapel maakt deel uit van het Pio-Clementino Museum maar ik behandel hem even apart omdat hij zo beroemd en indrukwekkend is.
Paus Sixtus IV gaf opdracht tot de bouw van de Sixtijnse kapel. Vandaar ook de naam.
Fresco’s van Michelangelo op de gewelven en de muur achter het altaar en muurschilderingen op de zijwanden zijn vervaardigd door Sandro Botticelli, Pietro Perugino, Domenico Ghirlandaio, Cosimo Rosselli en Luca Signorelli.
De schilderijen op het plafond zijn gebaseerd op Genesis en in het midden bevindt zich De Schepping, waarop te zien is hoe God Adam het leven geeft.
De Sixtijnse kapel is de pauselijke hofkapel en hier komen de kardinalen tijdens het conclaaf bij elkaar om een nieuwe paus te kiezen.
Om echt een goede indruk te krijgen van de Sixtijnse kapel vind ik dat je er eigenlijk naartoe moet. Het nadeel is alleen dat het er meestal zo ontzettend druk is dat je nog niet op je gemak naar het plafond kan kijken en de muren kan zien. De video The Sistine Chapel explained op YT vond ik een duidelijk beeld van de kapel geven en er zit ook nog een duidelijk uitleg van het ontstaan en de fresco’s en muurschilderingen bij. Het was dus niet alsof ik er zelf was, maar het kwam in de buurt
Om een indruk te krijgen van de grandeur van Vaticaanstad kan je natuurlijk filmpjes op YouTube bekijken, zoals ik ook deed maar je kan ook een film kijken die zich daar afspeelt. Deze kan ik aanraden: Angels & Demons, The Young Pope, mijn favoriet, maar dat komt vooral door Stanley Tucci: Conclave en ik denk de beste en met prachtige beelden van de Sixtijnse kapel: The Two Popes. Deze film had ik al eens gezien, maar heb hem vandaag opnieuw gekeken.
Eten
Vanavond stond er weer een Romeinse klassieker op het menu: spaghetti carbonara en dan zoals de Italianen vinden dat het hoort met guanciale (gedroogde kinnebak), ei, harde kaas en zwarte peper, dus zonder room, knoflook en champignons. Romeins klinkt meteen alsof het uit de oudheid komt, maar het is eigenlijk een heel nieuw gerecht. Er bestonden waarschijnlijk wel soortgelijke gerechten, maar in deze vorm wordt het pas sinds 1944 gemaakt. Rome werd in 1944 bevrijd door de Amerikanen en die hadden goede bacon en eipoeder en daar maakte een Italiaanse kok een gerecht mee.
Carbonara is een van mijn favoriete pastagerechten en ik maak het ongeveer iedere week wel een keer.
Vandaag gebruikt
Vaticaanstad
https://nl.wikipedia.org/wiki/Vaticaanstad
https://artsandculture.google.com/entity/vaticaanstad/m07ytt
Sint-Pietersbasiliek
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sint-Pietersbasiliek
Basiliek: https://nl.wikipedia.org/wiki/Basiliek
St Peter’s Basilica Explained https://youtu.be/O2um7D1veeY
Vaticaanse musea
https://artsandculture.google.com/entity/vaticaanse-musea/m01hfkb
https://nl.wikipedia.org/wiki/Vaticaanse_Musea
https://nl.wikipedia.org/wiki/Kaartengalerij
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stanza_della_Segnatura
https://historiek.net/de-pausmobiel-de-auto-van-de-paus/155377/
Sixtijnse kapel
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sixtijnse_Kapel
https://www.britannica.com/biography/Michelangelo
Sistine Chapel explained https://youtu.be/G2XWeZ5r6wQ
Gidsen
Capitoolgids Rome
Aan het lezen
Romeinse verhalen van Jhumpa Lahiri