Weer op plaats van bestemming: zonnig en heet, 34 graden
Weer thuis: overwegend zonnig, 25 graden

Het bevalt me wel om een wijk per dag te doen dus ga ik daar lekker mee door. Vandaag ging ik verder waar ik vorige keer gestopt ben: in de Jardin du Luxembourg want daar is veel meer te doen dan rondlopen, picknicken en naar de bootjes kijken. Daarna verkende ik de rest van Quartier Latin, waar nog steeds heel veel studenten rondlopen en ik ging planten en beesten kijken in Jardin des Plantes. Ik bezocht ook nog wat kerken en musea. Het koste me wel drie dagen om deze dag te schrijven want ik had dingen te doen en mijn lijf en hoofd werkten niet mee. Het was misschien ook wat veel.

Mijn favoriete beelden in het park waren Harde de Cerfs, Faune dansant, Marchant de masques en natuurlijk het vrijheidsbeeld dat nu in het Musée d’Orsay staat maar op street view nog hier te zien is.
Ik moest als natuurliefhebber ook naar de kassen, die echt fantastisch zijn, de fruitbonen en de bijenkorven. Zo mooi dat midden in een miljoenenstad te zien. En nog mooier het fruit uit dat in het park geoogst wordt gaat naar Soupe Populaire waar de minst bedeelden van Parijs een maaltijd kunnen eten.
Het hoogtepunt van het park vond ik de Fontaine de Medici. De fontein deed me heel erg aan Florentijnse beelden denken en dat was ook precies de bedoeling want Maria De’Medici was geïnspireerd door het Palazzo Pitti voor de bouw van het Palais du Luxembourg, de Giardino di Boboli voor de aanleg van de Jardin du Luxembourg en de Grotta del Buontalenti voor deze fontein.
In het park staat ook een klein paleisje, het Palais du Luxembourg dat werd gebouwd in opdracht van Maria de’Medici omdat ze na het overlijden van haar man Henry IV in 1610 niet meer in het Louvre wilde wonen. Peter Paul Rubens kreeg de opdracht 24 grote schilderijen te maken over het leven van de koningin. Deze schilderijen hangen nu in het Louvre. Ze ging er in 1625 wonen, maar omdat ze zich hevig verzette tegen het beleid van kardinaal Richelieu, die in feite regeringsleider was. Ze werd in 1630 verbannen naar Compiègne. In 1715 werd het paleis de residentie van de hertogin van Berry Tijdens de revolutie werd het paleis gebruikt als gevangenis. Nu zit het senaat in het paleis.
Aan de noordkant van het park zit Musée du Luxembourg. Het was toen het in 1750 opende was het eerste museum hier ben ik niet in geweest want er zijn alleen tentoonstellingen en de werken staan niet op de site. Er hingen werken die eerst in het paleis hingen zoals de 24 schilderijen van Rubens en in 1818 gingen ze naar het Louvre. Daarna werd het een museum van levende schilders. Ik las in het boek van Hemingway dat ik aan het lezen ben dat deze collectie naar de Jeu de Paume is gegaan maar ik kon er niets over vinden. Misschien ga ik er wel langs als ik er in de buurt ben en dan zoek ik verder. Nu heeft het museum geen vaste collectie meer en zijn er ieder jaar twee exposities te zien. Ik ben er dus niet in geweest want er staan maar een paar werken op de site en de expositie die er nu is deed me weinig. Alles heet hier Luxembourg omdat er op de plek van het paleis een herenhuis stond, hôtel de Luxembourg, dat eigendom was van de duc de Piney-Luxembourg en die naam is blijven hangen.

Na de Jardin du Luxembourg ben ik over de Boul’Mich’ naar het noorden gelopen. Ik vond het altijd heerlijk om door deze straat te lopen. het is er wel heel druk en het is een soort snelweg, maar ik had hier altijd het gevoel echt in een grote stad te zijn, terwijl sommige andere buurten me bijna een dorps gevoel gaven. Ik vond het altijd fijn tussen de studenten te lopen, koffie te drinken op Place de la Sorbonne, te neuzen bij een van de enorme boekwinkels en er zat een schoenenwinkel waar ze Kickers verkochten.
De Boulevard Saint-Michel, zoals de straat eigenlijk heet, loopt van het park tot de Seine maar ik liep niet tot het Musée de Cluny. Dit is, denk ik, mijn allerlievelings museum in Parijs en dat komt voor een deel door het gebouw, voor een deel de beelden, voor een deel voor wat er voor het gebouw stond en voor een deel door de tapijten en dat kan je allemaal zien als je naar binnen gaat. Voordeel, het is er meestal rustig, op een of twee schoolklassen na. Officieel heet het museum Musée national du Moyen Âge – Thermes et hôtel de Cluny, maar de meeste mensen noemen het Musée du Moyen Âge of Musée de Cluny. Laat ik met het gebouw beginnen. Het Hôtel de Cluny werd vanaf de 13e eeuw gebouwd als onderkomen voor de abten van de Orde van Cluny in Bourgondië. Het huidige gebouw is voornamelijk uit de 15e eeuw. In 1515 werd Mary Tudor werd dagen gevangengehouden in het hôtel om ervoor te zorgen dat ze geen erfgenaam zou baren na de dood van haar echtgenoot, koning Louis XII, waardoor de kroon zou overgaan op haar neef, de toekomstige koning François I. Vanaf de 17e eeuw woonden de gezanten van de paus in het gebouw. Tijdens de Franse revolutie werd het staatseigendom. Na de revolutie werd het gedeeld door verschillende particulieren waaronder astronoom Joseph-Nicolas Delisle en een aantal van zijn studenten die de toren ombouwden tot observatorium. In 1833 vestigde Alexandre Du Sommerard  zich daar die objecten uit de Middeleeuwen verzamelde. In 1843 werd de collectie gekocht door de staat, die zijn zoon Edmond Du Sommerard aanstelde als de eerste directeur van het Musée des Thermes et de l’Hôtel de Cluny en het gebouw werd gerestaureerd. De collectie werd uitgebreid door schenkingen en aankopen.
Op de plek waar het Hôtel de Cluny staat waren in de 1e en 2e eeuw de Romeinse baden van Lutetia, zoals Parijs in de Romeinse tijd heette. Het waren de grootste baden van de stad. Ondanks dat ze dik 2 eeuwen geleden gebouwd zijn en gedeeltelijk verwoest werden door de Franken en waarschijnlijk de Vikingen staat nog ongeveer de helft van het complex overeind. De baden waren niet alleen om te baden maar hadden ook een sociale functie en waren een plek om te ontspannen. Een deel van het museum bevinden zich in de zalen van de thermen. En dan nu de collectie. Ik schreef net al dat een deel van de collectie bestaat uit de verzameling van Middeleeuwse objecten van Alexandre Du Sommerard, maar in het museum staan ook de beelden van de koningsgalerijen van de Notre-Dame en de kathedraal van Saint-Denis (hoofden en lijven los van elkaar want ze werden tijdens de revolutie onthoofd omdat onterecht gedacht werd dat het de koningen van Frankrijk betrof). Voor mij zijn de wandtapijten van la Dame à la licorne (de dame en de eenhoorn) altijd het hoogtepunt. Ik heb er geen foto’s van dus je mag op het linkje klikken. Het zij n zes enorme tapijten met een dame en haar eenhoorn. Vijf verbeelden de vijf zintuigen en op het zesde tapijt staat de tekst A mon seul désir. De tapijten werden rond 1500 gemaakt in Vlaanderen naar een ontwerp uit Parijs. De wapenschilden op de tapijten waren van de familie Le Viste. De tapijten hangen in de Common Room van Gryffindor in de films van Harry Potter en er Tracy Chevalier heeft een fictieve roman geschreven over de tapijten wat ik een mooi boek vond en waardoor ik nog meer van de tapijten ben ga houden.
Ik kon heel lang naar de tapijten blijven kijken, ik zag iedere keer nieuwe dingen. Ik heb zelfs een keer alle konijntjes geteld, maar ik weet niet meer hoeveel het er waren.

Het gebouw uit de 17e eeuw en de kapel werden niet onderverdeeld en worden gebruikt door meerdere Parijse universiteiten. Het is te bezichtigen met een rondleiding en het is een erg mooi gebouw. Ik ben er zo’n 35 jaar geleden geweest met school voor een lezing. Ik weet niet meer waar de lezing over ging maar ik weet nog wel dat ik het een mooi gebouw vond en het heel speciaal vond om er rond te lopen. En ik weet nog dat ik ’s avonds met mijn beste vriendin naar een concert van INXS ging in Bercy.

Achter de Sorbonne staat het Panthéon. Deze gigantische kerk in de 18e eeuw gebouwd door Jacques Germain Soufflot. De naam verwijst naar het Panthéon in Rome waar het op moest gaan lijken en dat doet het ook wel een beetje, maar het lijkt meer op St Paul’s Cathedral in Londen. Het gebouw lijkt dan niet zo op de Pantheon in Rome maar toen ik voor het Panthëon stond en me omdraaide deed het plein me wel aan Rome denken, maar ik wist niet zo snel aan welk plein.
Tot de Franse revolutie deed het Panthéon dienst als kerk maar tijdens de revolutie veranderde dat en werd het een mausoleum voor beroemde Fransen. In 1885 werd het een soort tempel voor de “grands hommes” van Frankrijk. Op de facade staat ook Aux grands hommes la patrie reconnaissante. Inmiddels liggen in de crypte ook “grote vrouwen” en zijn het niet alleen maar Fransen meer. Enkele namen: Victor Hugo, Voltaire, Marie Curie, Josephine Baker en Soufflot zelf. En nu heb ik het liedje Place des grands hommes van Patrick Bruel in mijn hoofd.
Al die graven deden mij niet zo heel veel. Ik vond de slinger van Foucault die in de koepel hangt veel interessanter. In 1851 hing de Franse fysicus Léon Foucault een gewicht aan een touw in de koepel op. De slinger leverde het bewijs dat de aarde om zijn as draait. Deze slinger is een kopie maar dat doet er niet zoveel toe. De originele hangt in het Musée des arts et métiers. De slinger komt voor in het boek De slinger van Foucault van Umberto Ecco.
Ik vond het bijna meditatief om naar de ronddraaiende slinger te kijken.

Iets ten zuiden van het Panthéon ligt Place de l’Estrapade. Ik was hier nog nooit geweest en was er waarschijnlijk ook nooit naartoe gegaan wat jammer is want het blijkt een heel schattig pleintje te zijn. Ik vraag me wel af of het hier nog zo rustig als op de foto’s van street view want Emily Cooper (Emily in Paris) woont aan dit pleintje. Ik ben nu bij seizoen 3 van de serie en ik ben er achter dat ze heel goed hun best hebben gedaan om op de mooiste plekjes van Parijs te filmen. Als je de compleet “over the top” kleding, en boeketreeksverhaallijn laat voor wat het is geeft het een mooi beeld van Parijs en vind ik het best een aardige serie.

Als je voor het Panthéon staat zie je aan de linkerkant de Église Saint-Etienne-du-Mont al staan. Deze kerk is gebouwd op Montagne Saint-Genevieve waar eerder een abdij stond. Van de abdij Saint-Genevieve is alleen de Tour Clovis overgebleven. De toren staat op het terrein van Lycée Henry IV wat zo ongeveer de meest prestigieuze middelbare school van Parijs is. De kerk werd tussen 1492 en 1624 gebouwd. Saint-Genevieve, de patroonheilige van Parijs, wordt in deze kerk vereerd en de relikwieën van deze heilige lagen tot de Franse revolutie in de kerk. Beroemde grote mannen Racine en Pascal liggen in de kerk begraven. Het mooiste van de kerk vond ik het doksaal en de facade van de kerk. De kerk staat trouwens scheef ten opzichte van de facade en de enkele toren die niet in het midden staat maken de kerk speciaal, vind ik.

Naast de Thermes de Cluny is er nog een goed bewaard gebouw van de Romeinse stad: de Arènes de Lutèce. Dit amfitheater uit de 1e eeuw ligt midden in een woonwijk en heeft een belangrijke sociale functie gekregen, maar dat was niet altijd zo. In de middeleeuwen werd het gebruikt als begraafplaats en toen in 1210 de nieuwe stadsmuren gebouwd werden verdween het onder de grond. In de jaren 1860 werd het amfitheater weer teruggevonden, toen ze op de plaats van het amfitheater een tramremise wilden bouwen. De fundering van het amfitheater is nog origineel, maar de tribunes zijn voor het grootste deel herbouwd tijdens de renovatie begin vorige eeuw.

Rue Mouffetard is zo’n typisch Parijs straatje waar ik altijd het gevoel kreeg terug te zijn gegaan in de tijd. Het is ook een van de oudste straten van de wijk en in de Romeinse tijd liep hier de weg naar Lyon. In La Mouff zitten allemaal barretjes, restaurantjes en (levensmiddelen)winkels. Er zit een chocoladewinkel van Alain Ducasse, een theewinkel en een heleboel fantastisch kaas-, groenten- en artisanale winkels.
De bar Le Verre a Pied komt voor in de film Le Fabuleux Destin d’Amélie Poulain. Als ik naar Montmartre ga noem ik deze film vast nog wel vaker.

Grande mosquée de Paris werd in 1926 in gebruik genomen en is gebouwd als dank aan de inwoners van de Noord-Afrikaanse Franse koloniën voor hun hulp tijdens de Eerste Wereldoorlog waarin honderdduizend van hen sneuvelden. Tijdens de Tweede Wereldoorlog zaten onder meer Britse parachutisten die gezocht werden door de Duitsers ondergedoken in de moskee en er werden valse geboortepapieren gemaakt voor joden. Joden kregen documenten waarin stond dat ze moslim waren en zo is waarschijnlijk het leven van ongeveer 1500 joden gered.
Ik vond het heerlijk om naar binnen te gaan in het complex. Ik was nog nooit in de moskee zelf geweest maar ik vond het echt prachtig en heb er spijt van dat ik het nooit bezocht heb. Ik ben wel vaak naar de theesalon geweest om muntthee te drinken met wat lekkers en heb een keer in het restaurant geluncht. Ik ben nooit in Marokko, Tunesië of Algerije geweest, maar hier had ik altijd een beetje het gevoel dat ik daar was. Er zit ook een hammam, maar dat is niet echt mijn ding.

Er was een tijd dat ik als ik in een stad was waar een natuurhistorisch museum was ik daarnaartoe ging. Eigenlijk doe ik dat nog steeds alleen ik reis niet meer echt, maar ik ben laatst wel naar het Groote Museum bij Artis geweest. Het meest indrukwekkende museum met opgezette dieren waar ik geweest ben is in Sint-Petersburg en die in Londen was lang mijn favoriet tot ik in het Museum National d’Histoire Naturelle in Parijs kwam. Het museum werd gesticht in 1793 en was de opvolger van Koninklijke Tuin voor Geneeskrachtige Planten en is meer dan een museum, het is ook een onderzoeksinstelling verbonden aan de Sorbonne. Het bestaat uit meerdere gebouwen en collecties en de aangrenzende Jardin des Plantes en Ménagerie (dierentuin) horen ook bij het museum.
Het meest opvallende gebouw, van buiten en van binnen vind ik de Grande Galerie de l’Évolution. Deze gallerij heeft meerdere verdiepingen en in het midden is het open. Op de verdiepingen staan allemaal opgezette beesten ingedeeld per soort en regio van herkomst en in het midden loopt een hele karavaan Afrikaanse dieren. Er is ook een zaal met bedreigde en uitgestorven dieren met een volledig dodoskelet en de laatste quagga (een ondersoort van de steppenzebra die aan de voorkant strepen had en aan de achterkant effen was) die voordat hij doodging in Artis leefde.

Het Jardin des Plantes bestond al voordat het museum was opgericht en was een botanische trui met vooral geneeskrachtige plantensoorten.
Van 1739 tot 1788 stond de tuin onder leiding van Georges-Louis Leclerc, Comte de Buffon, een van de belangrijkste natuuronderzoekers van de Verlichting  en hij breidde de tuinen uit en legde een doolhof aan dat er nog steeds is. Onder Buffon werd de tuin een belangrijke wetenschappelijke instelling. Buffon maakte geen wetenschappelijke expedities zoals in die tijd gebruikelijk was, maar hij schreef wel een monumentaal en invloedrijk werk, “Natuurlijke Historie” (zesendertig delen). In zijn boeken daagde hij de traditionele religieuze ideeën uit. Hij suggereerde dat de aarde vijfenzeventigduizend jaar oud was en niet de 6000 jaar die de kerk leerde en dat dieren en planten door de druk van omstandigheden verandering ondergaan (evolutie)., Zijn standbeeld staat prominent voor de Grande Galerie de l’Évolution. 
Tijdens de revolutie bleef de tuin intact en werd de koninklijke menagerie van Versaille verhuisd naar het park. Deze dierentuin is er nog steeds maar zo mooi als ik de tuin en het museum vind zo sneu vind ik de dierentuin. Ik vind dieren die voor ons plezier in kooien zitten niet echt kunnen.

Aan het einde van de Jardin des Plantes ben ik langs de Seine weer naar het centrum gegaan. Ik vond dit niet het mooiste stukje Parijs maar na een paar honderd meter was er een parkje aan de Seine met beelden en trappen waar je even op kan zitten. een keer had ik geluk hier een groep mensen de tango te zien dansen.

Laatste museum van vandaag is het Institut du Monde Arabe. Het gebouw is een grote glazen kolos met voor de ramen allemaal diafragma’s die automatisch openen en sluiten. Ik vind de het patroon diafragma’s bijna Arabisch aandoen. Het gebouw is ontworpen door Jean Nouvel die ook het Louvre in Abu Dhabi ontwierp. Ik denk niet dat dit het museum het eerste museum is waar mensen naartoe zullen gaan, maar ik was heel blij verrast toen ik er tien jaar geleden was. De collectie is niet heel groot maar ik vond het wel heel interessant.

Ik liep nog even langs de bouquinistes, de boekenstalletjes langs de zuidoever van de Seine staan. Jammer genoeg kon ik nu niet iets kopen. Dat is wel een nadeel van virtueel reizen helaas kon ik ook niets kopen bij Shakespeare & Company. Dit is toch wel een van de meest fantastische boekwinkels ter wereld. Ik vind de geschiedenis van deze boekhandel zo mooi. De Amerikaanse Sylvia Beach begon deze boekwinkel in 1919. Er kwamen beroemde Engelstalige schrijvers die in Parijs woonden en Beach was de eerste uitgever van Ulysses van James Joyce. Ik ben nu A Moveable Feast van Ernest Hemingway aan het lezen en daar komt de winkel ook in voor.

Op een klein pleintje om de hoek van Shakespeare & company zit een heel leuk kerkje en misschien is dit wel mijn favoriete kerk in Parijs en het heeft een interessant verhaal. De Église Sint-Julien-le-Pauvre werd tussen 1170 en 1225 gebouwd. Tijdens de Middeleeuwen was de kerk was niet zomaar een gebedshuis, maar ook het officiële verzamelpunt voor studenten en de docenten van de Universiteit van Parijs (de toekomstige Sorbonne). Hier werden de rector gekozen en vonden de algemene vergaderingen plaats. In 1524 veranderde een vergadering in totale chaos: De studenten plunderden de kerk en daarna volgde een lange neergang voor het gebouw. In de 17e eeuw werd het zelfs gebruikt als  zoutopslag. De kerk ziet er van buiten nogal armoedig uit en daarom zou je er gewoon langslopen maar ik vond het van binnen een heel schattig en mooi kerkje.

Eten
Een aantal dagen geleden bakte ik een quiche Lorraine en het laatste stukje had ik vanmiddag als lunch. Vanavond had ik geen zin en energie om te koken, dus maakte ik een salade en bakte ik een omelet en deed die op een stuk stokbrood en nu heb ik het nummer Obselete van MC Solaar in mijn hoofd vanwege het zinnetje Je voyais des ouvriers manger des sandwichs à l’omelette..
Ik heb straks wel crème brulée als toetje en morgenochtend maak ik pain perdu van brioche.

Vandaag gebruikt

Jardin du Luxembourg https://jardin.senat.fr/, https://nl.wikipedia.org/wiki/Jardin_du_Luxembourg
Reines de France et femmes illustres https://nl.wikipedia.org/wiki/Reines_de_France_et_femmes_illustres
Fontaine de Medici https://nl.wikipedia.org/wiki/Medicifontein
Palais du Luxembourg https://nl.wikipedia.org/wiki/Palais_du_Luxembourg
Musée du Luxembourg https://museeduluxembourg.fr/fr
Musée de Cluny https://www.musee-moyenage.fr/, https://fr.wikipedia.org/wiki/Mus%C3%A9e_de_Cluny, https://fr.wikipedia.org/wiki/Thermes_de_Cluny
La Dame à la licorne https://en.wikipedia.org/wiki/The_Lady_and_the_Unicorn
Sorbonne https://en.wikipedia.org/wiki/Sorbonne_University
Panthéon https://en.wikipedia.org/wiki/Panth%C3%A9on
Église Saint-Etienne-du-Mont https://en.wikipedia.org/wiki/Saint-%C3%89tienne-du-Mont
Arènes de Lutèces https://nl.wikipedia.org/wiki/Arena_van_Lutetia
Grande Mosquée de Paris https://www.grandemosqueedeparis.fr/visites, https://fr.wikipedia.org/wiki/Grande_mosqu%C3%A9e_de_Paris, https://www.la-mosquee.com/
Museum National d’Histoire Naturelle https://www.mnhn.fr/fr, https://fr.wikipedia.org/wiki/Mus%C3%A9um_national_d%27histoire_naturelle
Grande Galérie de l’Evolution https://fr.wikipedia.org/wiki/Grande_galerie_de_l’%C3%89volution
Institut du Monde Arabe https://www.imarabe.org/fr, https://fr.wikipedia.org/wiki/Institut_du_monde_arabe
Shakespeare & Company https://nl.wikipedia.org/wiki/Shakespeare_and_Company
Sint-Julien-le-Pauvre https://en.wikipedia.org/wiki/Saint-Julien-le-Pauvre

Wandelingen
Google Street view
Jardin du Luxembourg https://youtu.be/-90Bp_dJ_Nk?si=1NJa9_bkVuIo7j4t

Gidsen
Capitoolgids Parijs

Aan het lezen
Ik wilde De verkoopster van Parijs lezen over Sylvia Beach, de oprichtster van Shakespeare & company maar ik vond het zo slecht geschreven dat ik al halverwege het eerste hoofdstuk al zo’n jeuk dat ik heb weggelegd, maar dat wil niet zeggen dat iedereen het een slecht vindt en het onderwerp vond ik wel leuk, toen wilde ik Illusions Perdues van Balzac lezen (wel de vertaling) maar dat boek is 736 pagina’s (ik vind dikke boeken niet erg, maar ik vond dit iets te dik), dus nu ben ik A Moveable Feast van Ernest Hemingway aan het lezen